Chỉ số Drewry WCI tăng 3% lên 1.958 USD/container ngày 5/3 khi sản xuất châu Á phục hồi sau Tết, trong khi khủng hoảng eo biển Hormuz có thể làm chi phí vận tải tăng.
Giá cước container toàn cầu đang tăng trở lại theo chu kỳ phục hồi sản xuất sau Tết tại châu Á. Tuy nhiên, khủng hoảng tại eo biển Hormuz có thể nhanh chóng tạo áp lực chi phí mới thông qua giá nhiên liệu, phí bảo hiểm chiến tranh và rủi ro vận hành. Nếu bất ổn kéo dài và làm chậm kế hoạch quay lại tuyến kênh đào Suez, nguồn cung công suất tàu thực tế có thể bị thắt chặt, qua đó hỗ trợ đà tăng của giá cước vận tải.
Sau giai đoạn giảm kéo dài, giá cước vận tải container toàn cầu bắt đầu tăng trở lại khi các nhà máy tại châu Á khôi phục hoạt động sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Tuy nhiên, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, đặc biệt là sự gián đoạn vận tải thương mại qua eo biển Hormuz, đang tạo ra nguy cơ biến động mới cho thị trường vận tải biển.
Theo chỉ số Drewry World Container Index (WCI), chỉ số cước container giao ngay toàn cầu tăng 3% trong tuần kết thúc ngày 5/3, đạt 1.958 USD cho mỗi container 40 feet. Đây là tuần tăng đầu tiên sau bảy tuần giảm liên tiếp trước đó.
Phục hồi sản xuất tại châu Á thúc đẩy nhu cầu vận tải
Sự gia tăng giá cước diễn ra trong bối cảnh các nhà máy tại châu Á dần khôi phục sản xuất sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Khi sản lượng xuất khẩu phục hồi, các hãng tàu bắt đầu giảm số chuyến hủy (blank sailing) và tái bổ sung công suất trên các tuyến vận tải chính.
Trên tuyến xuyên Thái Bình Dương, giá cước từ Thượng Hải đi Los Angeles tăng 10%, đạt 2.402 USD/container 40 feet. Trong khi đó, tuyến Thượng Hải – New York tăng 7%, lên 2.977 USD/container, theo dữ liệu đánh giá hàng tuần của Drewry.
Dữ liệu về năng lực vận tải của Drewry cũng cho thấy sự thay đổi trong chiến lược điều chỉnh công suất. Trong tuần tới, chỉ có bốn chuyến tàu bị hủy trên các tuyến xuyên Thái Bình Dương đến bờ Đông và bờ Tây Hoa Kỳ, thấp hơn đáng kể so với giai đoạn đầu năm khi nhu cầu suy giảm sau kỳ nghỉ.
Tuyến Á – Âu vẫn chịu áp lực giá cước
Trái ngược với đà phục hồi trên tuyến xuyên Thái Bình Dương, các tuyến Á – Âu vẫn chịu áp lực giảm giá. Cước vận tải từ Thượng Hải đến Rotterdam giảm 2%, còn 2.052 USD/container 40 feet.
Trong khi đó, tuyến Thượng Hải – Genoa chỉ tăng nhẹ 1%, lên 2.844 USD/container, phản ánh nhu cầu trên hành lang vận tải này vẫn còn yếu dù kỳ vọng sản lượng xuất khẩu sẽ phục hồi trong tháng 3 khi hoạt động sản xuất tại châu Á trở lại bình thường.
Theo đánh giá của Drewry, nhu cầu vận chuyển thường tăng trở lại trong tháng 3 khi các nhà máy tại châu Á tái mở cửa. Các hãng tàu vì vậy đang chuẩn bị khôi phục công suất trên các tuyến Á – Âu và Địa Trung Hải.
Trong hai tuần tới, chỉ có bốn chuyến tàu bị hủy trên các tuyến này, cho thấy dịch vụ vận tải đang dần quay lại trạng thái ổn định.
Khủng hoảng Hormuz làm gia tăng rủi ro chi phí vận tải
Bên cạnh yếu tố mùa vụ, thị trường vận tải container đang đối mặt với rủi ro địa chính trị mới khi hoạt động vận tải thương mại qua eo biển Hormuz gần như bị đình trệ sau các cuộc tấn công phối hợp của Mỹ và Israel nhằm vào Iran.
Eo biển Hormuz là tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Việc gián đoạn lưu thông tại khu vực này đã khiến giá dầu tăng mạnh do lo ngại nguồn cung bị thắt chặt.
Theo Drewry, nếu tình trạng này kéo dài, chi phí vận tải container có thể chịu tác động dây chuyền thông qua nhiều yếu tố như giá nhiên liệu bunker tăng, phụ phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh và gián đoạn vận hành.
Những yếu tố này có thể làm tăng tổng chi phí vận tải và tạo áp lực tăng giá cước container trên thị trường.
Mức độ hiện diện trực tiếp của container tại vùng Vịnh còn hạn chế
So với thị trường tàu chở dầu và LNG, vận tải container có mức độ hiện diện trực tiếp tại khu vực Vịnh thấp hơn.
Phân tích của Drewry cho thấy tại thời điểm khủng hoảng bắt đầu, chỉ khoảng 158 tàu container — tương đương 691.000 TEU, chiếm khoảng 2,1% tổng công suất đội tàu toàn cầu — đang hoạt động trong khu vực Vịnh.
Dù mức độ tiếp xúc trực tiếp không lớn, các tác động gián tiếp vẫn có thể lan rộng. Nếu bất ổn kéo dài, kế hoạch khôi phục hành trình qua kênh đào Suez của một số hãng tàu sau nhiều tháng gián đoạn tại Biển Đỏ có thể tiếp tục bị trì hoãn.
Điều này có thể làm giảm nguồn cung công suất tàu thực tế trên thị trường và hỗ trợ giá cước vận tải trong thời gian tới.
Thị trường đứng giữa phục hồi nhu cầu và rủi ro địa chính trị
Thị trường container toàn cầu hiện chịu tác động đồng thời của hai yếu tố: nhu cầu vận tải phục hồi khi sản xuất châu Á tăng trở lại, trong khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông làm gia tăng rủi ro chi phí vận tải.
Nếu sản lượng xuất khẩu từ châu Á tiếp tục tăng trong khi giá năng lượng duy trì ở mức cao, đợt tăng nhẹ của giá cước đầu tháng 3 có thể là tín hiệu cho một chu kỳ biến động mới của thị trường vận tải container.
(Theo gCaptain)
