Nhiều bên liên quan trong vụ tàu Dali làm sập cầu Francis Scott Key đã đạt thỏa thuận dàn xếp ngay trước phiên tòa dân sự dự kiến bắt đầu ngày 1/6.
Mặc dù phần lớn các bên liên quan đã đạt được thỏa thuận dàn xếp, phiên tòa vẫn được giới chuyên môn theo dõi sát vì có thể tạo tiền lệ quan trọng đối với việc áp dụng quy định giới hạn trách nhiệm dân sự hàng hải tại Mỹ. Kết quả xét xử không chỉ ảnh hưởng đến mức bồi thường trong vụ Dali mà còn có thể tác động đến cách các chủ tàu và đơn vị khai thác tàu xử lý rủi ro pháp lý trong các sự cố hàng hải quy mô lớn trong tương lai.
Ngay trước khi phiên tòa dân sự liên quan đến vụ tàu container Dali va chạm với cầu Francis Scott Key tại Baltimore dự kiến bắt đầu vào ngày 1/6, nhiều thỏa thuận dàn xếp đã được hoàn tất với gia đình các nạn nhân thiệt mạng và một số nguyên đơn khác.
Vụ việc xảy ra vào tháng 3/2024 khi tàu container Dali bị mất điện, sau đó va chạm với công trình cố định (allision) là cầu Francis Scott Key, dẫn đến sự cố sập cầu.
Sau tai nạn, chủ tàu Grace Ocean và đơn vị khai thác tàu Synergy Marine đã nộp đơn lên Tòa án Quận Liên bang Hoa Kỳ nhằm viện dẫn Đạo luật Giới hạn Trách nhiệm năm 1851 (Limitation of Liability Act 1851). Đạo luật này cho phép chủ tàu đề nghị giới hạn trách nhiệm bồi thường ở mức tương đương giá trị còn lại của tàu và hàng hóa trên tàu.
Quy định này từng được áp dụng trong nhiều vụ việc hàng hải nổi tiếng, bao gồm thảm họa tàu Titanic năm 1912. Trong thảm họa giàn khoan dầu khí Deepwater Horizon năm 2010, chủ sở hữu giàn khoan là Transocean cũng từng viện dẫn đạo luật này nhằm giới hạn trách nhiệm pháp lý ở mức khoảng 27 triệu USD. Tuy nhiên, doanh nghiệp sau đó không thành công và đã chấp nhận thỏa thuận trị giá 1,4 tỷ USD để giải quyết các nghĩa vụ dân sự và hình sự.
Trong vụ việc của Dali, Grace Ocean và Synergy Marine đề nghị tòa án giới hạn tổng trách nhiệm bồi thường ở mức hơn 40 triệu USD.
Giai đoạn đầu của vụ kiện sẽ được xét xử theo hình thức xét xử không có bồi thẩm đoàn. Thẩm phán James Bredar sẽ xem xét liệu yêu cầu giới hạn trách nhiệm của hai doanh nghiệp có được chấp nhận hay không. Nếu tiếp tục, giai đoạn tiếp theo sẽ giải quyết các yêu cầu bồi thường riêng lẻ của từng nguyên đơn.
Ngày 29/5, luật sư đại diện cho gia đình của năm trong số sáu nạn nhân thiệt mạng thông báo đã đạt được thỏa thuận dàn xếp và sẽ rút khỏi vụ kiện. Trước đó, một gia đình khác cũng đã hoàn tất thỏa thuận riêng.
Vụ sập cầu khiến sáu công nhân thi công đường bộ thiệt mạng và một người khác được cứu sống sau khi rơi xuống nước.
Ngoài gia đình các nạn nhân, nhà thầu Brawner Builders – đơn vị sử dụng đội công nhân thi công tại hiện trường – cũng đã đạt được thỏa thuận giải quyết tranh chấp. Baltimore Gas and Electric được cho là cũng đã hoàn tất dàn xếp.
Trước đó, bang Maryland thông báo đã đạt thỏa thuận bồi thường với giá trị kỷ lục 2,25 tỷ USD.
Hiện vẫn còn một số bên tiếp tục theo đuổi yêu cầu bồi thường tại tòa, bao gồm người sống sót duy nhất trong vụ tai nạn, chính quyền thành phố Baltimore, hạt Baltimore cùng nhiều doanh nghiệp địa phương cho rằng họ chịu thiệt hại tài chính do cây cầu bị phá hủy và hoạt động cảng biển bị gián đoạn.
Theo thông tin được công bố, tòa án đã phát hành năm lệnh triệu tập nhân chứng. Tuy nhiên, một số thành viên thủy thủ đoàn đã viện dẫn quyền không tự buộc tội bản thân theo quy định pháp luật Mỹ.
Một số thuyền viên đã lưu lại Baltimore trong thời gian dài để phục vụ quá trình tố tụng. Trong giai đoạn lấy lời khai trước xét xử, một số thuyền viên và nhân viên của Synergy Marine cũng đã sử dụng quyền này.
Synergy Marine cho biết các cáo buộc hình sự được công bố gần đây khiến nhiều thuyền viên và nhân viên không muốn đến Mỹ vì lo ngại nguy cơ bị tạm giữ hoặc đối mặt với các cáo buộc hình sự bổ sung. Công ty cho rằng khả năng các cá nhân này tham gia phiên tòa thông qua hình thức trực tuyến là không cao, nhưng các bản ghi lời khai trước đó vẫn có thể được sử dụng trong quá trình xét xử.
Phiên tòa dự kiến sẽ tập trung chủ yếu vào lời khai của các chuyên gia độc lập. Tòa án đã quyết định báo cáo của Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia Hoa Kỳ (NTSB) không được sử dụng làm chứng cứ tại tòa, tuy nhiên các tài liệu và dữ liệu thu thập trong quá trình điều tra vẫn có thể được viện dẫn.
Trong khi các cuộc thương lượng dàn xếp vẫn có thể tiếp tục trước thời điểm xét xử, Synergy Marine và một quản lý kỹ thuật tàu biển (Technical Superintendent) của công ty hiện vẫn đang đối mặt với các cáo buộc hình sự riêng biệt.
Song song với vụ kiện này, Grace Ocean và Synergy Marine cũng đang theo đuổi một vụ kiện khác đối với HD Hyundai Heavy Industries. Hai doanh nghiệp cho rằng tàu Dali, được đóng mới năm 2015, tồn tại các lỗi sản xuất từ nhà máy đóng tàu.
