Siết phụ phí vận tải giữa khủng hoảng Hormuz

Khủng hoảng Hormuz đẩy chi phí logistics tăng mạnh, trong khi Mỹ và Ấn Độ siết kiểm soát phụ phí hãng tàu để hạn chế trục lợi.
Dù cơ quan quản lý tăng cường kiểm soát, mặt bằng giá cước và phụ phí vẫn chủ yếu bị chi phối bởi cú sốc cung – cầu từ Hormuz, khiến chi phí logistics khó hạ nhiệt trong ngắn hạn.
Các cơ quan quản lý hàng hải đang tăng cường giám sát phụ phí vận tải biển trong bối cảnh gián đoạn tại Trung Đông lan rộng, tác động trực tiếp đến chuỗi cung ứng toàn cầu.
Mỹ siết kiểm soát phụ phí hãng tàu
Lo ngại chính là việc các hãng tàu có thể tận dụng khủng hoảng để áp dụng các khoản phụ phí không phản ánh đúng chi phí thực tế. Tại Mỹ, Ủy ban Hàng hải Liên bang (FMC) đã từ chối đề xuất áp dụng phụ phí chiến tranh do không đáp ứng yêu cầu thông báo trước 30 ngày. Đồng thời, cơ quan này cho rằng các hãng tàu chưa cung cấp đủ bằng chứng chứng minh tính hợp lý của các khoản phí, qua đó phát tín hiệu sẽ siết chặt việc giám sát cơ chế định giá trong tình huống khẩn cấp.
Ấn Độ lập cơ chế xử lý khiếu nại
Song song đó, Tổng cục Hàng hải Ấn Độ (DG Shipping) đã thiết lập một cơ chế tiếp nhận khiếu nại riêng, nhằm xử lý các vấn đề liên quan đến giá cước và nghĩa vụ hợp đồng của hãng tàu.
Động thái này diễn ra khi hoạt động logistics hàng hải bị gián đoạn bởi tình hình tại Trung Đông, đồng thời phản ánh các ý kiến từ doanh nghiệp xuất khẩu và các bên liên quan trong chuỗi vận tải.
Theo thông báo, cơ chế này được thiết lập làm đầu mối tiếp nhận và xử lý tranh chấp, bao gồm chậm trễ giao hàng, điều phối dỡ hàng, các khoản phụ phí phát sinh và bất ổn vận hành. Cơ chế này cũng phối hợp với các cơ quan chức năng khác, kể cả cấp bộ, để xử lý các khiếu nại phát sinh.
Đây là bước tiếp theo sau khuyến nghị ngày 9/3 của DG Shipping, trong đó yêu cầu các hãng tàu tránh các hành vi định giá mang tính trục lợi. Cơ quan này đồng thời nhấn mạnh yêu cầu minh bạch và công bằng trong hoạt động thương mại nhằm giảm chi phí logistics và cải thiện môi trường kinh doanh tại Ấn Độ.
Áp lực từ cộng đồng doanh nghiệp xuất khẩu Ấn Độ đã gia tăng trong thời gian qua, khi thị trường xuất hiện nhiều loại phụ phí khẩn cấp từ các hãng tàu nước ngoài liên quan đến khủng hoảng Trung Đông.
Tuy nhiên, theo các nhà phân tích, mức giá cước tăng cao và sự đa dạng của các loại phụ phí vẫn chủ yếu phản ánh quan hệ cung – cầu trên thị trường. Điều này đặt ra thách thức đối với hiệu quả can thiệp của cơ quan quản lý trong bối cảnh biến động mạnh.
Tác động lan sang các tuyến toàn cầu
Tác động từ gián đoạn tại Trung Đông đang lan sang các tuyến vận tải khác. Một ví dụ là hãng tàu ONE, hiện đã áp dụng phụ phí vận chuyển nội địa đối với hàng hóa đi và đến Mỹ, Canada bằng đường sắt hoặc xe tải.
Theo ONE, việc eo biển Hormuz gần như bị đóng cửa đã ảnh hưởng đáng kể đến nguồn cung và phân phối nhiên liệu trên phạm vi toàn cầu. Hãng cho biết sẽ thực hiện đánh giá hàng tháng để điều chỉnh mức phụ phí dựa trên biến động giá diesel.
(Theo The Loadstar)