Cờ Panama mất thị phần trước sức ép Mỹ – Trung
Căng thẳng Mỹ – Trung đang làm thay đổi bản đồ đăng ký tàu biển toàn cầu khi đội tàu treo cờ Panama giảm 3,3%, trong lúc Liberia và Quần đảo Marshall thu hút thêm nhiều chủ tàu quốc tế.
Cuộc cạnh tranh giữa các cơ quan đăng ký tàu biển toàn cầu đang bước sang giai đoạn mới, nơi yếu tố địa chính trị có thể tác động trực tiếp đến quyết định treo cờ của chủ tàu. Việc Panama mất thị phần trong khi Liberia và Quần đảo Marshall tiếp tục mở rộng quy mô cho thấy dòng dịch chuyển đội tàu quốc tế đang diễn ra rõ nét dưới sức ép từ căng thẳng Mỹ – Trung.
Sổ đăng ký quốc tịch tàu biển Panama đang ghi nhận xu hướng sụt giảm quy mô đội tàu trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và Trung Quốc tiếp tục tác động đến lĩnh vực vận tải biển quốc tế.
Theo dữ liệu từ Clarksons Research, đội tàu treo cờ Panama đã giảm 3,3% kể từ đầu năm đến nay, thuộc nhóm các sổ đăng ký tàu biển lớn ghi nhận mức suy giảm mạnh nhất. Trong khi đó, Liberia và Quần đảo Marshall đang thu hút thêm tàu từ các chủ tàu quốc tế.
Diễn biến này xuất hiện sau quyết định của Panama hồi đầu năm về việc chấm dứt quyền khai thác của Hutchison Ports tại hai cảng biển ở quốc gia Trung Mỹ này. Động thái trên được cho là diễn ra trong bối cảnh Mỹ thúc đẩy các biện pháp nhằm hạn chế ảnh hưởng của Trung Quốc xung quanh khu vực Kênh đào Panama.
Theo nhiều nguồn tin trong ngành vận tải biển, phản ứng từ phía Trung Quốc xuất hiện trên hai phương diện. Một mặt, các chủ tàu trong nước được khuyến khích chuyển tàu khỏi sổ đăng ký quốc tịch Panama. Mặt khác, hoạt động kiểm tra Nhà nước cảng (PSC) đối với tàu treo cờ Panama tại các cảng Trung Quốc được cho là gia tăng đáng kể.
Các số liệu được lưu hành trong ngành cho thấy tàu treo cờ Panama chiếm tỷ trọng lớn trong các trường hợp bị lưu giữ tàu tại Trung Quốc.
Trong tháng 4, Trung Quốc ghi nhận 164 trường hợp lưu giữ tàu, trong đó có 135 tàu treo cờ Panama, tương đương 82% tổng số vụ việc.
Trong 10 ngày đầu tháng 5, tổng cộng 52 trường hợp lưu giữ tàu được ghi nhận, trong đó 44 tàu treo cờ Panama, chiếm khoảng 85% tổng số vụ.
Các chủ tàu và đơn vị quản lý tàu khai thác thường xuyên tại thị trường Trung Quốc cho biết tần suất kiểm tra gia tăng đang trở thành yếu tố đáng chú ý trong hoạt động khai thác.
Đối với doanh nghiệp vận tải biển, các đợt kiểm tra bổ sung hoặc chậm trễ tại cảng có thể làm phát sinh chi phí, ảnh hưởng lịch trình khai thác tàu và gia tăng áp lực vận hành. Trước tình hình này, nhiều chủ tàu đã lựa chọn chuyển sang các sổ đăng ký quốc tịch tàu biển khác.
Liberia và Quần đảo Marshall là hai bên hưởng lợi lớn nhất từ xu hướng dịch chuyển này.
Clarksons Research cho biết Liberia đã vượt Panama để trở thành sổ đăng ký tàu biển lớn nhất thế giới tính theo tổng dung tích đăng ký (Gross Tonnage – GT) từ năm 2023. Hiện Liberia đang duy trì khoảng cách 83 triệu GT so với Panama.
