Tòa Panama hủy hợp đồng cảng của CK Hutchison

Tòa án tối cao Panama tuyên hợp đồng cảng Balboa và Cristobal là vi hiến, làm dấy lên rủi ro pháp lý và nguy cơ gián đoạn trung chuyển tại Kênh đào Panama.

Phán quyết của tòa án đã làm thay đổi nền tảng pháp lý đối với hoạt động khai thác cảng tại hai đầu Kênh đào Panama.
Panama có thể phải xây dựng lại cơ chế nhượng quyền cảng, trong khi các hãng tàu đối mặt với bất định về tính ổn định của trung tâm trung chuyển chiến lược này.

____________

Cuối ngày 29 tháng 1, Tòa án Tối cao Panama ra phán quyết tuyên vô hiệu các hợp đồng nhượng quyền cảng do Panama Ports Company, công ty con của CK Hutchison, nắm giữ. Lý do được tòa đưa ra là các hợp đồng này không phù hợp với Hiến pháp Panama.

Theo nội dung phán quyết, sau quá trình xem xét toàn diện, tòa kết luận các đạo luật và quyết định pháp lý làm cơ sở cho hợp đồng giữa Nhà nước Panama và Panama Ports Company, liên quan đến phát triển, xây dựng, vận hành và quản lý các cảng Balboa và Cristobal, đều mang tính vi hiến.

Panama Ports Company đã vận hành các bến container tại hai cửa ngõ Thái Bình Dương và Đại Tây Dương của Kênh đào Panama từ những năm 1990. Hoạt động này độc lập với hệ thống điều hành luồng tàu của kênh đào nhưng đóng vai trò then chốt trong mạng lưới trung chuyển container khu vực.

Phán quyết được đưa ra trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa Mỹ và Trung Quốc ngày càng gia tăng xoay quanh các tuyến thương mại toàn cầu. Tại Washington, Tổng thống Donald Trump nhiều lần kêu gọi hạn chế ảnh hưởng của Trung Quốc và tăng cường vai trò của Mỹ tại Kênh đào Panama, nơi đảm nhận khoảng 5% lưu lượng thương mại hàng hải thế giới.

Về phản ứng thị trường, CK Hutchison chưa đưa ra bình luận chính thức. Trong khi đó, cổ phiếu của tập đoàn này trên thị trường Hong Kong giảm hơn 4% trong phiên giao dịch ngày thứ Sáu.

Quyết định của tòa cũng có thể tác động trực tiếp đến kế hoạch bán hàng chục cảng trên toàn cầu của CK Hutchison, bao gồm các cảng tại Panama. Thương vụ này dự kiến chuyển nhượng cho liên danh do BlackRock và Mediterranean Shipping Company (MSC) dẫn dắt, với tổng giá trị gần 23 tỷ USD. Hai bên mua hiện chưa phản hồi trước thông tin từ tòa án Panama.

Trong nước, các hợp đồng này từng bị chỉ trích vì bị cho là bất lợi cho Panama và đã được gia hạn trong những năm gần đây. Với phán quyết mới, giới quan sát cho rằng Panama có thể buộc phải xây dựng lại khung pháp lý cho hoạt động nhượng quyền cảng và tiến hành các gói thầu mới.

Việc bảo đảm hoạt động cảng không bị gián đoạn được đánh giá là yếu tố sống còn đối với các hãng tàu đang sử dụng Panama như một trung tâm trung chuyển container giữa nhiều tuyến vận tải. Một số nhà phân tích cũng lưu ý khả năng Panama Ports Company sẽ theo đuổi các thủ tục trọng tài quốc tế sau khi thua kiện.

(Theo Reuters)