Mỹ–Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn 2 tuần, giúp eo Hormuz mở lại có kiểm soát, giảm áp lực lên tuyến vận tải năng lượng chiếm 20% nguồn cung toàn cầu.
Eo biển Hormuz chưa được mở hoàn toàn mà vận hành dưới cơ chế kiểm soát của Iran, đồng nghĩa rủi ro logistics và chi phí vận tải năng lượng vẫn duy trì ở mức cao trong ngắn hạn.
Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần, giúp hạ nhiệt căng thẳng tại eo biển Hormuz – tuyến hàng hải trọng yếu đối với vận tải dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu.
Thỏa thuận được hoàn tất với vai trò trung gian của Pakistan, chỉ 10 phút trước thời hạn 20h (giờ EST, Mỹ) ngày 7/4 do Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra. Trước đó, Washington cảnh báo sẽ tiến hành tấn công vào hạ tầng năng lượng và cầu đường của Iran nếu tuyến hàng hải qua eo Hormuz không được mở lại hoàn toàn.
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif xác nhận lệnh ngừng bắn có hiệu lực ngay lập tức trên các khu vực xung đột, bao gồm cả Lebanon. Tuy nhiên, cách tiếp cận đối với việc khôi phục hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz giữa hai bên vẫn tồn tại khác biệt.
Phía Mỹ cho biết việc dừng các hoạt động quân sự phụ thuộc vào điều kiện Iran phải đảm bảo việc mở lại tuyến hàng hải “hoàn toàn, ngay lập tức và an toàn”. Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi nhấn mạnh việc lưu thông sẽ được thực hiện trong khuôn khổ phối hợp với lực lượng vũ trang Iran, đồng thời chịu các giới hạn kỹ thuật trong thời gian hai tuần.
Quan điểm này phù hợp với lập trường của Tehran. Trong đề xuất 10 điểm làm cơ sở đàm phán, Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran khẳng định tiếp tục duy trì quyền kiểm soát eo biển Hormuz. Hai bên dự kiến bắt đầu đàm phán tại Islamabad vào ngày thứ Sáu.
Trước đó, kể từ khi xung đột bùng phát ngày 28/2, việc Iran kiểm soát thực tế eo Hormuz đã gây gián đoạn nghiêm trọng chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu. Khoảng 20% sản lượng dầu thô và LNG thế giới được vận chuyển qua tuyến này từ khu vực Vịnh Arab.
Ngay sau khi có thông tin ngừng bắn, thị trường năng lượng phản ứng mạnh. Giá dầu giảm xuống dưới mốc 100 USD/thùng, với WTI ở mức 97,36 USD (giảm 13,8%) và Brent ở mức 95,36 USD (giảm 12,73%).
(Theo Seatrade Maritime)
