Hormuz đóng cửa, giá nhiên liệu hàng hải vượt $1.100/tấn
Đóng cửa eo biển Hormuz đẩy giá bunker (nhiên liệu hàng hải) vượt 1.100 USD/tấn, cao hơn 60% so với dầu Brent, làm tăng chi phí vận tải biển và gây áp lực chuỗi cung ứng toàn cầu.
Gián đoạn tại eo biển Hormuz đang tạo cú sốc chi phí nhiên liệu quy mô lớn, làm đảo chiều cấu trúc giá bunker, thu hẹp thanh khoản thị trường và đẩy rủi ro lan rộng sang chuỗi cung ứng, đặc biệt trong lĩnh vực lương thực.
Cú sốc nguồn cung đảo chiều cấu trúc giá
Việc đóng cửa eo biển Hormuz đã làm gián đoạn nguồn cung dầu thô từ Trung Đông tới các trung tâm lọc dầu tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương. Hệ quả là giá nhiên liệu hàng hải (bunker) tại Singapore tăng lên trên 1.100 USD/tấn, cao hơn hơn 60% so với dầu Brent.
Diễn biến này đảo ngược quy luật thông thường khi nhiên liệu hàng hải vốn có giá thấp hơn dầu thô. Trong bối cảnh nguồn cung bị hạn chế, giá bunker tăng mạnh, phản ánh áp lực chi phí đầu vào tại các nhà máy lọc dầu trong khu vực.
Phân hóa địa lý: châu Á dẫn dắt mặt bằng giá
Cú sốc nguồn cung tạo ra sự phân hóa rõ rệt về giá bunker theo khu vực. Các điểm trung chuyển có kết nối trực tiếp với thị trường châu Á – từ Fujairah đến Long Beach – đều ghi nhận mức giá khoảng 1.100 USD/tấn.
Trong khi đó, các trung tâm xa hơn như Houston, New York và Rotterdam có giá thấp hơn khoảng 320 USD/tấn, tương đương mức chiết khấu gần 30%. Điều này cho thấy áp lực cung – cầu đang tập trung mạnh tại khu vực châu Á.
Thị trường giao dịch co hẹp, doanh nghiệp chủ động nguồn cung
Biến động giá làm thay đổi hành vi thị trường. Khối lượng giao dịch tại Fujairah giảm xuống mức thấp nhất kể từ giai đoạn COVID-19, theo dữ liệu từ Quantum Commodity Intelligence.
Nguồn cung trong tương lai trở nên khó dự đoán. Một số hãng tàu lớn như Maersk đã chủ động tổ chức thu mua và vận chuyển nhiên liệu để đảm bảo hoạt động đội tàu, trong bối cảnh nguy cơ thiếu hụt gia tăng.
Tại Singapore, nhiều nhà giao dịch tạm ngừng nhận đơn do giá biến động mạnh. Một số đơn vị áp dụng phân bổ nguồn cung, ưu tiên khách hàng chiến lược. Đáng chú ý, giá marine gas oil (MGO – dầu nhiên liệu hàng hải chưng cất) đã tăng 160% kể từ khi xung đột bắt đầu, diễn biến cùng xu hướng với diesel và nhiên liệu hàng không.
Chi phí logistics lan sang chuỗi cung ứng toàn cầu
Chi phí nhiên liệu tăng cao đang dần được chuyển sang bên thuê tàu, chủ hàng và cuối cùng là người tiêu dùng. Áp lực này đặc biệt nghiêm trọng đối với các nhóm dễ tổn thương.
Theo Chương trình Lương thực Thế giới, giá năng lượng tăng có thể làm gia tăng nguy cơ thiếu đói. Giá phân bón tăng do tác động từ việc đóng cửa Hormuz, kéo theo chi phí thực phẩm leo thang. Dự báo cho thấy nếu khủng hoảng kéo dài, tỷ lệ đói nghèo cực đoan có thể tăng khoảng 20% tại một số khu vực châu Phi và 25% tại châu Á. Các thị trường phụ thuộc nhập khẩu lương thực như Sudan sẽ chịu rủi ro lớn nhất.
(Theo Maritime Executive)
